Cele modułu
- Poznasz skalę wzrostu emisji transportu w Polsce.
- Dowiesz się, jaki udział w emisjach ma poszczególny rodzaj transportu w UE.
- Zrozumiesz, czego metodyka liczenia emisji transportu nie uwzględnia.
Wzrost emisji w Polsce
W ostatnich 35 latach emisje dwutlenku węgla w Polsce będące skutkiem działalności transportu wzrosły ponad trzykrotnie i mają już 1/4 udziału w całkowitej emisji CO₂.
- Sektor transportu w 1990 r. przyczynił się do emisji 20 mln ton CO₂.
- W 2023 r. poziom emisji zwiększył się do 68 mln ton.
- Za wzrost poziomu emisji odpowiada transport drogowy w około 99%.
Udział rodzajów transportu w emisjach UE (2019)
W 2019 r. udział wszystkich rodzajów transportu w emisjach gazów cieplarnianych w Unii Europejskiej wynosił 28,5%. Emisja była produkowana przez:
- transport drogowy — 20,5%
- żeglugę — 4%
- transport lotniczy — 3,8%
- kolej — 0,1%
Kolej charakteryzuje się ponad 3 razy mniejszą emisją CO₂ niż transport drogowy i ponad 8 razy mniejszą niż transport lotniczy.
Emisje pośrednie
W 2023 r. zużycie energii elektrycznej w całym sektorze transportu wyniosło 6,4 TWh, co stanowiło 4% jej krajowego zużycia. Uwzględniając wskaźnik emisji dla odbiorców końcowych energii elektrycznej wynoszący około 600 kg/MWh, oznacza to, że polski sektor transportu wyemitował w 2023 r. 3,8 mln ton CO₂ — przypisywanych w bilansach sektorowi energetycznemu.
Oznacza to, że w 2023 r. sektor transportu był bezpośrednio i pośrednio odpowiedzialny za 25% całkowitych emisji CO₂ w Polsce. Średnia w UE wyniosła 23%.
Czego nie liczy się jako emisje transportu
Zgodnie z obecnie przyjętą metodyką do emisji związanych z transportem nie wlicza się:
- emisji pośrednich powstających przy wytwarzaniu energii elektrycznej,
- emisji związanych z produkcją np. cementu i stali wykorzystywanych do budowy infrastruktury transportowej.
Emisje te zaliczane są do sektora energetycznego i sektora przemysłu energochłonnego.
Zapamiętaj
Porównując emisyjność środków transportu, zawsze warto sprawdzić, czy dane obejmują emisje pośrednie. Kolej elektryczna „przenosi” część swojego śladu do sektora energetycznego — a to znaczy, że jej realna emisyjność zależy od tego, jak wytwarzana jest energia.