Cele modułu

• Poznasz definicje używane w dokumentach środowiskowych.
• Zrozumiesz dwuznaczność terminu „ekologia”.
• Dowiesz się, czym zajmuje się sozologia.

Ekologia — dwa znaczenia

• Ekologia — nauka biologiczna o strukturze i funkcjonowaniu żywej przyrody; obejmuje całość zjawisk dotyczących wzajemnych zależności między organizmami (i zespołami organizmów) a ich żywym i martwym środowiskiem.
• Ekologia — termin określający ruchy społeczne i polityczne (zieloni), których celem jest ochrona środowiska.

Pozostałe pojęcia

• Środowisko przyrodnicze (środowisko naturalne) — całokształt ożywionych i nieożywionych składników przyrody, ściśle ze sobą powiązanych, otaczających organizmy żywe.
• Ochrona środowiska — działalność mająca na celu ochronę wszystkich elementów otoczenia przed niekorzystnym wpływem działalności człowieka, aby zapewniało mu ono optymalne warunki rozwoju fizycznego i psychicznego.
• Ochrona środowiska (drugie ujęcie) — zachowanie w nienaruszonym stanie elementów przyrodniczych o charakterze naturalnym.
• Skażenie — wprowadzenie do środowiska substancji lub energii będących źródłem zagrożenia dla zdrowia ludzkiego, szkodliwych dla gatunków żywych i systemów ekologicznych, niszczących struktury nieożywione lub piękno przyrody.
• Sozologia — nauka zajmująca się wypracowaniem i wdrażaniem wzorców postępowania wobec przyrody.

Definicja autorska

Ekologia to nauka zajmująca się wszelkimi negatywnymi wpływami i odległymi następstwami środowiskowymi na człowieka w sferze biologicznej i psychofizycznej, z uwzględnieniem całokształtu ożywionych i nieożywionych składników środowiska.

— dr hab. inż. Andrzej Krzyszkowski, prof. URad.

Każdą z definicji można w zależności od potrzeb rozszerzać. Warto pamiętać, że słowo „ekologia” zostało po raz pierwszy użyte w 1869 roku przez Ernsta Haeckla.

Zapamiętaj

W dokumentacji środowiskowej „ekologia” bywa używana w obu znaczeniach naraz — jako nauka i jako postawa społeczna. Przy czytaniu opinii i protestów warto rozróżniać, o którym z nich mowa.